Dlaczego upadł Fameg? Analiza przyczyn kryzysu radomszczańskiej fabryki.

Fameg z Radomska przez ponad 140 lat był symbolem polskiego przemysłu meblarskiego. Firma specjalizowała się w produkcji krzeseł giętych i mebli drewnianych, korzystając z tradycji sięgającej zakładów „Bracia Thonet” z 1881 roku. Mimo rozpoznawalnej marki, eksportu i wieloletniego doświadczenia przedsiębiorstwo znalazło się na skraju niewypłacalności. 29 września 2026 roku spółka złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości.

Od strat do niewypłacalności.

Problemy Famegu nie pojawiły się nagle. Wyniki finansowe pogarszały się przez kilka kolejnych lat. W 2022 roku firma zanotowała ponad 1,5 mln zł straty netto, a w 2023 roku strata wzrosła do 2,3 mln zł. W 2024 roku sytuacja stała się jeszcze poważniejsza — strata wyniosła 14,2 mln zł. W tym samym roku przychody ze sprzedaży sięgnęły około 99,9 mln zł, a spółka wyprodukowała i sprzedała ponad 252 tys. mebli.
Dane te pokazują, że sam poziom produkcji nie wystarczał do osiągnięcia rentowności. Firma sprzedawała znaczne ilości wyrobów, ale koszty działalności rosły szybciej niż przychody. W efekcie każdy kolejny rok pogłębiał problemy z płynnością i obsługą zobowiązań.

Drogie drewno i presja kosztowa.

Jedną z najważniejszych przyczyn kryzysu była sytuacja całego polskiego przemysłu drzewnego. Przedstawiciele branży wskazywali, że ceny drewna w Polsce były nawet o 40 proc. wyższe niż w Niemczech, Czechach, na Słowacji czy Łotwie. Dla producenta krzeseł i mebli drewnianych oznaczało to gwałtowny wzrost kosztów podstawowego surowca.
Fameg miał ograniczone możliwości przeniesienia tych podwyżek na klientów. Rynek meblarski jest konkurencyjny, a odbiorcy — szczególnie hotele, restauracje, instytucje publiczne i sieci handlowe — często porównują ceny wielu dostawców. Podniesienie cen mogło więc prowadzić do utraty zamówień, natomiast utrzymanie dotychczasowych cen obniżało marżę.
Do tego dochodziły koszty energii, wynagrodzeń, transportu i finansowania. W przypadku przedsiębiorstwa produkcyjnego o rozbudowanym zapleczu i dużym zatrudnieniu nawet niewielki wzrost kosztów stałych może szybko przełożyć się na milionowe straty.

Eksport nie rozwiązał problemu.

Fameg był obecny na rynkach zagranicznych. W 2024 roku około 45 proc. przychodów pochodziło ze sprzedaży poza Polską, a wcześniej udział eksportu szacowano nawet na 55 proc.
Eksport zwiększał skalę działalności, ale jednocześnie narażał firmę na dodatkowe ryzyka: wahania kursów walut, koszty transportu, konkurencję z tańszymi producentami oraz spadek popytu na wyposażenie restauracji, hoteli i innych obiektów. Sama obecność za granicą nie gwarantuje zysku, jeśli produkty są wytwarzane zbyt drogo albo firma nie ma wystarczającej siły negocjacyjnej wobec odbiorców.

Restrukturyzacja była spóźniona lub niewystarczająca.

W maju 2024 roku Fameg rozpoczął postępowanie mające doprowadzić do zatwierdzenia układu z wierzycielami. Plan obejmował między innymi redukcję zatrudnienia, pozyskiwanie nowych klientów oraz spłatę zobowiązań w ratach. Zatrudnienie zmniejszyło się z 587 osób w 2023 roku do 518 osób pod koniec 2024 roku.
W marcu 2025 roku sąd zatwierdził układ restrukturyzacyjny. Wierzycieli podzielono na 14 grup, a spłata zobowiązań miała potrwać od 24 do nawet 60 miesięcy. W części przypadków przewidziano umorzenie odsetek, a niekiedy również części kapitału.
Restrukturyzacja dała firmie czas, ale nie usunęła podstawowego problemu: działalność nadal nie zapewniała odpowiedniej rentowności. Redukcja etatów mogła obniżyć koszty, lecz jednocześnie nie wystarczyła do odwrócenia trendu. Gdy firma nie generuje dostatecznej gotówki, nawet korzystny układ ratalny może okazać się niemożliwy do realizacji.

Dziedzictwo nie zastąpi przewagi konkurencyjnej.

Fameg dysponował silną marką, unikalną technologią i historią sięgającą XIX wieku. To jednak nie zawsze przekłada się na przewagę finansową. Tradycyjne rzemiosło może być atutem marketingowym, ale wymaga także inwestycji w automatyzację, efektywność produkcji, sprzedaż internetową, rozwój wzornictwa i budowanie produktów o wyższej marży.
Przypadek Famegu pokazuje, że firma może mieć znany produkt i renomę, a mimo to przegrywać kosztowo z konkurentami. Szczególnie trudna jest sytuacja przedsiębiorstwa, które pozostaje dużym zakładem produkcyjnym, ale nie ma wystarczającego kapitału na modernizację i zmianę modelu biznesowego.

Wnioski.

Upadek Famegu był wynikiem nakładania się kilku czynników: wieloletnich strat, wysokich cen drewna, rosnących kosztów działalności, presji konkurencyjnej, zadłużenia oraz nieskutecznej restrukturyzacji. Nie można wskazać jednej przyczyny, która samodzielnie doprowadziła firmę do obecnej sytuacji.
Wniosek o upadłość nie musi oznaczać natychmiastowego końca produkcji, ale stawia pod znakiem zapytania przyszłość zakładu i około 500 miejsc pracy. Historia Famegu jest zarazem ostrzeżeniem dla całej branży: wieloletnia tradycja i rozpoznawalna marka nie wystarczą, jeśli przedsiębiorstwo nie potrafi utrzymać rentowności w warunkach rosnących kosztów i globalnej konkurencji.

Autor

admin

lubię grafikę, wolność, prawdę i piękno

Dodaj komentarz